tinazol cream of mushroom lesofat review philippines airlines cerazette desogestrel pill sildenafil pulmonary hypertension pediatrics dosage antabuse drug classification canada safe viagra online zyban side effects seizure trustworthy online drug stores zyrtec allergy medication information thyroxine t4 lialda drug information buy online no rx zithromax z pack and pregnancy cialis discount pharmacy premarin cream side effects yeast infection free samples of viagra and cialis celexa side effects medication weight gain how much zithromax for strep throat buy anafranil 10mg oracef antibiotics generic provigil reviews order prednisone online from canada does temp affect viagra vigrx plus before and after amsterdam viagra nl olmesartan medoxomil side effects cytotec 200 mcg liposafe testimonials on garcinia buy tinidazole for veterinary use pharmacy times continuing education for technicians viagra canada shipping canadian pharcharmy online north clozapine drug classification mexican pharmacy nuvigil reviews for shift work disorder lipothin 200 fenofibrate medication erythromycin gel for acne reviews coumadin levels medication buy viagra and prigily bisoprolol fumarate 5mg brand name remeron medication information tantalum oxide dielectric constant clobex spray 4.25 oz price viagra online america american red gold viagra how much viagra can you take medtronic baclofen pump spasticity vibrox tablets on sale paypal accepted canadian pharmacy cafergot without prescription viagra einzeln kaufen cheap bactrim no rx buy cialis amazon levitra online ordering zyvoxid pfizer news viagra dp zyvox patient assistance programs viagra 5omg marcumar alternative minimum apcalis uk viagra 25 mg 1224 canadien pharmacy vipro xalatan discount couponxanax beat way to order viagra buy contraception pill online in canada zopiclone drug schedule pharmacy paypal my alli canada accutane before and after picture gallery fucidin cream acne cialis and dapoxetine overnight shipping on 500mg antabuse buspirone 5mg side effects 100mg viagra best price cyclivex 200mg caffeine be tab prednisone 5 mg nootropil tablets 800 mg jasmine waltz big brother sinequanone meaningful beauty omnicef 300 mg penicillin celexa and alcohol side effects dwi online no script pharmacy quality pill no rx socialist caucus buy cheap erythromycin deltasone medication online qsymia for sale online elocom crema para que se usa condyline bez recepty xanax bars drug buy prozac mexico no prescription viagra brand name how long before cialis takes effect cenveo corporation stamford ct alesse birth control reviews etodolac 300 mg side effects viagra for sale on craigslist avelox for uti infection otc flagyl cyproheptadine 4mg for purchase atlantic drug store viagra cialis china made flexeril and pregnancy category ampicillin and early pregnancy clenbuterol weight loss dosage for women medrol 4mg from mexico douleurs regles sous duphaston buy promethazine w codeine syrup online alzytec medicine park acivir tablets image buspar 10 mg information where can i buy haldol viagra for sale nz stanozolol steroids for sale clozapine drug study zithromax z pack instructions decadron injection dexamethasone buy diclofenac tablets online dyazide side effects insomnia real propecia best generic cialis site anxiety medication listing pills that get you high list what does cialis taste like tylenol pm ingredients lamisil pills for nail fungus im hydrating viagra usa store aldactone for acne mens health buy viagra meds on line no prescription estrace 1mg genericestrofem rxlist com drug interaction checker generic tadalafil 20mg morphine sulfate 15mg tablets septra ds 800 160 information cefixime drug anxiety attacks while sleeping nolvadex for sale berifen 100 dosis buy viagra in egypt atepros finasteride escitalopram 10mg picture cheap synthroid anxiety symptoms in children advair generic 2012 synthroid thyroid medication and weight gain buy diazepam 10mg medication retino a india buying metformin in mexico medameds prices of modular ditropan no prescription best site on buying viagra germany online pharmacy cialis prescription online buy cytotec online usa estradiol tablets dosages propranolol for migraines weight gain overseas generic viagra exelon myhr login sublingual gland function digoxin drug medication viagra strengths redustat precio farmacias del ahorro valtrex for shingles treatment best generic viagra in uk buy cialis online safely soviclor aciclovir creem dicyclomine hydrochloride uses aciphex side effects list rezeptfrei viagra comprar cialis seguro generic viagra online north america levaquin lawsuit 2015 buy genuine albendazole zentel online pharm support group drug flexeril dosage and frequency doxazosin mesylate 4 mg tab side effects viagra online purchase in india mesalamine prices estrace 2mg alli diet pills sale viagra available in trivandrum indocin side effects during pregnancy cicloferon cream reviews use paypal to pay for online cialis malegra fxt online with free shipping effects of flexeril and pregnancy arimidex breast cancer length of treatment peritol weight gain pills dutasteride hair loss talk baclofen 10mg tablets side effects cialis 5mg tablets where to buy viagra online forum how many viagra can you take at once kemadrin medication list asthma action plan form for school zithromax and alcohol doctorzopiclone amermycin capsule cam vt logistics singapore azithromycin over the counter usa phexin bd tablets under $100 diprosone without prescription viagra scarborough toronto buy alesse no prescription haloperidol dosage for dementia cheap viagra ireland requip xl 24 hour side effects puerto rico board of pharmacy metazole medication overnight prescription plavix shoping diflucan killing candida side effects antivert without prescription viagra price per pill walgreens 6 albendazole side effects in children careprost eyelash viagra online legitimate resources vitamin k2 coumadin levels proscar 5mg cost ed doctor 24h perlutex veterinary canadian cialas without imitrex migraine medication ingredients tricor medication discounts tamoxifen breast cancer treatment diazepam 5mg street value subutex 54 411 nolvadex certified canadian pharmacy differin cream 0.3 promethazine 12.5mg zyd viagra for sale 10 metallica one lyrics youtube xlpharmacy medications for schizophrenia prednisone tablets tiotropium bromide inhalation powder generic ambien motrin vs. advil for pain relief relafen 500 mg tabs viagra para que sirve order amoxicillin online in canada keftab antibiotic cefuroxime viagra tablet information in hindi flomax 0 4mg price haldol dosage forms buy tramadol from canada cod costco online catalog mexitil for pain buy erythromycin online no prescription subutex treatment plan can i buy pyridium onlinr how to use viagra pills valacyclovir hcl 1 regenon 25mg clomid buy antabuse uk antidepressant drug philippines how to get generic viagra discover card login sams club o long 100 how to use isoniazid 300mg tablet hydrodiuril hydrochlorothiazide side effects parlodel 2.5mg dosing orlistat in greece allopurinol drug interaction with lisinopril phenergan buy online no prescription trental side effects pentoxifylline tofranil side effects treatment cardura xl generic walmart minoxidil 5 for women pregnant with twins belly bausch & lomb lotemax coupon buy priligy uk finpecia india zocor medication is used for tamsulosin 0.4mg capsules for men pharmacy viagra on line vicodin withdrawal timeline cozaar blood pressure medicine side effects zenegra 100 mg tablets baclofen for opioid withdrawal symptoms how long does acyclovir take to work coumadin blood thinner test proventil without rx seroxat lijek ed cialis professional india saroten 25mg fentanyl glyprin 100mg diphenhydramine buy xenical online generic viagras united states wellbutrin weight loss dosage apcalis sx in usa forced femination flagyl er online albendazole for dogs dosage la sante sidenafil requip side effects restless leg syndrome famciclovir 500 mg for cats cb1 reviews buy doxyferm astelin nasal spray azelastine nasal spray asacol side effects weight gain where can i buy phengren buy propecia finasteride 1mg omeprazole dr 20 mg capsule price levitra proffesional usa orabet bloger hr tylenol side effects in elderly kamagrafast uk map buy meclizine over the counter aleve pain medication ibuprofen www ordering perictin herpes simpleks tretinoin cream reviews cholesterol lowering foods cholesterol lowering diet buy levaquin made in usa insurance cialis daily bhp mirapex restless leg syndrome drugs drugs for sale blood pressure pills no rx viagra and weed unisom sleepgels maximum strength buy propecia 1mg allegra printing fayetteville nc free ventolin inhaler coupons plavix lawsuit stroke pil perancang taking liquid clomiphene at home non prescription tamoxifen citrate xanax addiction symptoms nolvadex order express itraconazole secnidazole side effects nsu treatment antibiotic azithromycin peritol dermatitis of the scalp on the everybody is levitra covered progesterone only birth control effectiveness cialis 20 mg directions buy xenical orlistat finasteride china buy cuckold synonyms piroxicam 20 mg capsule myl voltaren gel for arthritis side effects super viagra candian temovate scalp solution how supplied omeprazole medication uses 365 pharmacy uk dapoxetine cialis valium and alcohol careprost online $10 ezetimibe generic brand ephedraxin does it work acnelyse gel electrophoresis buy generic viagra online cheap septra ds 800 160 robaxin dosage information viagra us 2 us epogen injections for cats painkillers without a prescription vimax pills testimonials buy 10mg cialis epharmacy online auctions antibiotic ampicillin and pregnancy thyroxine tablets to buy exelon stock price msn irbesartan drug interaction vigora tablet details in hindi feldene flash dosis uroxatral side effects drug diltiazem baytril for dogs infections glipizide er 10mg tablets viagra were best to purchase on line buy antibiotics online usa combitic global viagra amikacin injection side effects cheap amlodipinefrom canada alendronate sodium 70 mg cost generic viagra options buying tadalafil online tadapox reviews of fifty celebrex pills are eggs canada is generic viagraeffective neurocet painkiller judas prozac nation elizabeth wurtzel generic staxyn reviews puretone hearing test seroxat tablete australia drug store rualis 20 mg septra antibiotic drug crestor 5mg tablets price diflucan 100 mg hydroxyzine side effects medication which unisom for morning sickness mincorp mining journal best prescription pill high buy codeine benadryl dosage for dogs in ml xatral od indication liquidex rui products reviews wellbutrin side effects medication canadian drugstore viagra where can i buy periactin online suretabs cialis zovirax acyclovir medication buy online yasminelle uk cialis viagra ibuprofen side effects long term use no recipe canada drug item disgrasil orlistat 120mg pulmicort nebulizer for infants manufacturer of esomeprazole magnesium trihydrate revista kosovarja me e reja androgel algodones apetamin ingredients for lasagna 40 mg levitra dosage canadian ed pills lipvas cipla eas venta on line la viagra mas barata amerimedrx reviews for 50 keflex for uti in dogs baclofen 10mg tablets indications & dosage flexidol relax efectos del exelon corporate headquarters asthma medications side effects septrin tablets medicine chloroquine dosage children toprol xl 25 mg tablet www lilly pharm malaria tablets us online canadian pharmacyviagra lincocin injection antibiotic noroxine posologie doliprane eriacta ranbaxy procalisx reviews for 50 etodolac side effects weight gain amerimedrx review doxazosin 8 mg daily buy retin a from medmex augmentin no prescription irbesartan 300 mg tablet dicyclomine hydrochloride real best viagra online pharmacy doxazosin 8 mg tab appearance nifedipine er 30mg tab int adderall medication for adhd lasuna food 4 plavix 75 mg tabs how long does decadron injection side effects last finasteride online paypal real viagra pfizer for sale online drugstore canada rythmol sr 225 side effects propecia 1mg tablets trazodone withdrawal side effects provigil coupons 2012 z pack zithromax for sinus infection achat de sildenafil fluconazole diflucan dose viagra montreal cheapest viagra price viagra price per pill in india singulair side effects in children anxiety azulfidine sulfasalazine dosagesbactroban toprol medication dosage stanozolol for sale in usa clomid women kirkland minoxidil 5 for women escitalopram oxalate side effects tylenol with codeine elixir stanozolol side effects depression united healthcare auth getting prednisone without prescription cialis 5 mg prezzo amazon propranolol radio ad viagara $5 imitation cialis 800 number sildegra price is right buy generic accutane 40 mg comprar alli online milnacipran generic xanax terbinafine side effects avalide side effects irbesartan generic eurax lotion coupon osu cialis pagamento paypal tadacip online pharmacy canadian promethazine 25mg tablets glucophage weight loss patients cheap cialis no prescription buy amoxil 500mg antibiotics dosage clomid online pharmacy wholesale cialis lisinopril medication generic name equel with vimax remedy viagra flonase side effects mirapex withdrawal symptoms rls can you buy sildenafil over the counter over the counter celebrex equivalent dilantin medication side effects buspirone 15 mg street value clopidogrel side effects
Skip to content
Powikszanie czcionki Domylny rozmiar czcionki Pomiejszanie czcionki
Start arrow Psychologia arrow Sieroctwo społeczne

Menu główne

Genetyka

Różne

Sieroctwo społeczne Utwórz PDF Drukuj Wyślij znajomemu
http://www.misjanadziei.org.pl/

________________________________________
Pojęcie sieroctwa może mieć obecnie szeroki zakres znaczeniowy dlatego coraz częściej dla określenia jego rodzaju używa się przymiotników: naturalne lub społeczne.

Przez sieroctwo naturalne rozumie się taką sytuację kiedy rodzice dziecka nie żyją. W przypadku sieroctwa społecznego dziecko pozbawione jest opieki rodzicielskiej z innych powodów, najczęściej należą do nich alkoholizm, rozkład pożycia małżeńskiego, bieda, choroby psychiczne lub fizyczne rodziców. Konkretne sytuacje osierocenia różnią się od siebie znacznie np. dziecko, które faktycznie pozbawione jest właściwej opieki ze strony rodziców może nadal z nimi zamieszkiwać przez co pozostaje z nimi w kontakcie i formalnie jest pod ich opieką. Natomiast pobyt dziecka w placówce opiekuńczo -wychowawczej powoduje, że nie ma ono poczucia przynależności do wspólnoty rodzinnej, ponieważ jego kontakty z rodziną są najczęściej rzadkie i niesystematyczne. Termin "sieroctwo społeczne" jest czasem używany jako określenie stanu psychicznego dziecka, które ma" poczucie sieroctwa", przeżywa fakt odtrącenia emocjonalnego, chociaż jego potrzeby fizyczne są zaspokajane, wyrasta w domu rodziców i pod ich formalną opieką. Możemy mieć zatem doczynienia również z subiektywnym poczuciem sieroctwa. Analogicznie do półsieroctwa naturalnego można by wyodrębnić półsieroctwo społeczne a więc te sytuacje, w których funkcje rodzicielskie pełni tylko jedno z rodziców, drugie zaś jest nieobecne w życiu dziecka, np. dzieci w rodzinach rozbitych.

Do kogo zatem odnosi się określenie "sieroty społeczne" ? Chodzi tu o dzieci, które: posiadają żyjących rodziców ( lub przynajmniej jedno z nich); wychowują się w zakładzie a nie w rodzinie zastępczej; nie mają żadnego kontaktu z rodzicami lub mają niewystarczający (kontakt wystarczający jest częsty - co najmniej raz na 2, 3 miesiące, systematyczny i intensywny czyli rzeczywisty - zaspakajający potrzeby psychiczne dziecka.)

Formy opieki nad dzieckiem pozbawionym rodziny można podzielić na: placówki opiekuńczo--wychowawcze oraz " rodzinną opiekę zastępczą". Dziecko w wieku do lat trzech zostaje umieszczone w Domu Małego Dziecka, następnie o ile nie zostanie umieszczone w rodzinie adopcyjnej, zostaje przeniesione do Domu Dziecka. Dziecko starsze (powyżej 3 lat) rozłączone z własną rodziną powinno być umieszczone w Pogotowiu Opiekuńczym. Jest to placówka o charakterze obserwacyjno-selekcyjnym, w związku z czym żadne dziecko nie powinno przebywać w niej dłużej , niż kilka miesięcy. Głównym zadaniem Pogotowia jest dokonać rozpoznania i oceny stanu psychicznego i fizycznego dziecka; jak też jego sytuacji rodzinnej i ustalenie, czy może wrócić do domu, czy też powinno znaleźć się w Domu Dziecka, Zakładzie Wychowawczym lub innym. Tak zwane "rodzicielstwo zastępcze" obejmuje szereg sytuacji opiekuńczo-wychowawczych. Jedna z nich to rodziny spokrewnione lub spowinowacone z dzieckiem wychowywanym. Przeważnie dziecko dostaje się pod ich opiekę bezpośrednio po śmierci lub opuszczeniu go przez rodziców, nie przechodząc w ogóle przez placówkę opiekuńczą. Niektóre z takich rodzin biorą dziecko tylko na pewien czas (,np.: pobyt matki w więzieniu lub konflikty między rodzicami) inne jednak wychowują aż do pełnoletności czy usamodzielnienia się. Drugą kategorię stanowią rodziny obce względem dziecka. Wychowankowie tych rodzin to zazwyczaj dzieci z Domów Dziecka i z Domów Małego Dziecka. Istnieją również tzw. rodziny opiekuńcze czyli takie, które wychowują okresowo i odpłatnie dzieci z Domów Małego Dziecka.

Głównym źródłem sieroctwa społecznego jest tak zwana "dezorganizacja rodziny" czyli niespełnianie przez nią prawidłowych funkcji społecznych i wychowawczych. Duży procent osieroconych społecznie dzieci pochodzi z rozbitych rodzin ( szczególnie dotyczy to rodzin o niskim poziomie moralnym, kulturalnym i materialnym).

Gdy rodzice dziecka zostają sądownie pozbawieni władzy rodzicielskiej staje się ono w sensie prawnym sierotą. Tak, jak sierota naturalny, może być zaadoptowane, oddane pod opiekę wychowawczą rodzinie zastępczej albo umieszczone w placówce opiekuńczo-wychowawczej. Zasadniczo pozbawia się władzy rodzicielskiej tych wszystkich ludzi, którzy swe funkcje rodzicielskie pełnią tak źle, że pozostawienie dziecka pod ich opieką i wychowawczym kierownictwem, nie tylko nie daje żadnej gwarancji zapewnienia mu prawidłowego rozwoju, ale wręcz zagraża jego bezpieczeństwu fizycznemu i odbiera szansę prawidłowego rozwoju umysłowego, emocjonalnego i moralnego. Jednak w wypadku choroby psychicznej nawet nieuleczalnej nie pozbawia się rodziców prawa do dziecka ( może to nastąpić dopiero po ubezwłasnowolnieniu ), a wypadku pobytu w więzieniu zawiesza się władzę rodzicielską na czas odbywania kary. Zabieranie dzieci z ich naturalnej rodziny jest celowe i ma sens wtedy, gdy chcemy je uwolnić z sieci prawnych, społecznych i opiekuńczych powiązań rodzinnych szkodliwych i komplikujących jego sytuację życiową. Czym innym jest bowiem formalna opieka w sensie prawnym, a czym innym więź rodzinna między rodzicami a dziećmi. Zdarza się, że matka dziecka mimo, że jest pozbawiona praw rodzicielskich utrzymuje kontakt z dzieckiem i uniemożliwia innym osobom zaopiekowanie się nim. Z drugiej jednak strony należy stwierdzić fakt że opuszczenie dziecka wyrażające się brakiem kontaktu stanowi wystarczającą podstawę do pozbawienia rodziców ich władzy rodzicielskiej.

Rodzicom, którzy wykazują przywiązanie do swego dziecka , deklarują gotowość do zmiany swego trybu życia, pozbycia się nałogów sąd opiekuńczy ogranicza zazwyczaj prawa rodzicielskie. Dzieci takich rodziców umieszczane są w placówkach opiekuńczo-wychowawczych do czasu wcielenia deklaracji w życie co jednak dość często nie następuje. Jeśli zdarzy się, że znajdzie się rodzina chętna adoptować takie dziecko jest to możliwe tylko wówczas jeśli pozbawi się rodziców ich praw. Natomiast rodzina zastępczo-opiekuńcza na mocy sądu może przyjąć dziecko do swego domu i opiekować się nim do pełnoletności. Mogą się wszakże pojawić pewne trudności i tak ,np.: ludzie przyjmujący do siebie dziecko chcą być jedynymi wychowawcami i nie godzą się na kontakt z naturalną rodziną lub sytuacja zgoła odwrotna rodzice wolą by ich dziecko pozostawało w placówce niż miałoby trafić do rodziny zastępczej. Zdarzało się, że to Dom Dziecka występował do sądu o zmianę decyzji ponieważ dziecko miało szansę znaleźć kochającą go rodzinę.

W sieroctwie społecznym wyróżnić możemy wyższe i niższe stopnie osierocenia. Najwyższym stopniem sieroctwa społecznego jest opuszczenie całkowite tzn. zupełny brak kontaktu z własnymi rodzicami. Oznacza to dla dziecka, że jego losami kierują obcy ludzie. Dzieci należące do średniej grupy sieroctwa mają sporadyczne i niewystarczające kontakty z rodzicami ,np.: matka odwiedza swoje dziecko w placówce raz na dwa lata, obiecuje dziecku zabrać go do siebie na święta i nie dotrzymuje obietnicy. Najniższy stopień sieroctwa występuje w przypadku dzieci, których rodzice wykazują pewne zainteresowanie ich losem poprzez wizyty w Domu Dziecka , zasięganie informacji o postępach dziecka w nauce, jego stanie zdrowia, sporadyczny zakup odzieży , czy ,np.: zorganizowanie wyjazdu dziecka na kolonie z zakładu pracy rodzica. Kierowanie losem dziecka i wychowywanie go pozostaje jednak nadal w gestii innych osób. Trzeba zaznaczyć, że każde dziecko osamotnione, opuszczone czy odtrącone przez rodziców znajduje się w specyficznej, odmiennej od innych sytuacji opiekuńczej. Obecność w życiu dziecka opuszczonego babki, ciotki, starszego brata lub siostry zmienia jego położenie na korzystniejsze ponieważ starania tej osoby łagodzą poczucie odrzucenia ( jest tu oczywiście mowa o osobach, które spełniają pozytywną rolę w życiu dziecka ). Czasami wychowanek Domu Dziecka znajduje oparcie i nawiązuje zastępczą więź rodzinną z tzw. rodziną zaprzyjaźnioną. Są to ludzie, którzy nie podejmują się całkowitego wychowania, pozostaje ono w dalszym ciągu w placówce, ale zabierają dziecko do siebie na ferie, wakacje, święta; kupują mu ubrania, zabawki,itp. a przede wszystkim utrzymują z nim trwałą i rzetelną więź.

Brak więzi z matką u małego dziecka powoduje różne zaburzenia w rozwoju zarówno fizycznym jak i psychicznym dziecka. Niektóre z tych zmian mogą być nieodwracalne. Zjawisko to nazywane jest "chorobą sierocą". Zachowanie małego człowieka jest wówczas nacechowane nieumiejętnością nawiązywania i utrzymywania kontaktów międzyludzkich, a jego przystosowanie do nowych warunków jest często tylko pozorne. Dzieci z " chorobą sierocą" wydają się obojętne uczuciowo, a w rzeczywistości są bardzo spragnione uczucia tylko nie potrafią " dawać ani brać". Młodzież i dzieci starsze, które w przeszłości były dotknięte chorobą sierocą cechuje: osłabienie zdolności abstrakcyjnego myślenia, logicznego rozumowania, brak koncentracji uwagi oraz inicjatywy w działaniu (nasilają się działania agresywne i przestępcze). Pierwsze dwa lata życia dziecka uważane są za okres krytyczny dla rozwoju osobowości . Matka jest pierwszą istotą ludzką, z którą styka się dziecko, a postawa uczuciowa wobec niej ma wpływ na późniejsze związki uczuciowe człowieka. Wychowywanie małego dziecka w instytucji nie sprzyja nawiązywaniu więzi emocjonalnej wzmaga uczucia lęku, zagubienia i samotności. Dzieci, które od początku nie były otoczone matczyną opieką mogą sprawiać wrażenie spokojnych i szczęśliwych w placówce, ale okazuje się, że ich adaptacja bywa często tylko pozorna. Stwierdzono, że dzieci które przeszły pierwszą fazę rozwoju uczuć społecznych, w wypadku zerwania więzi mogą cofnąć się w rozwoju, niechętnie nawiązywać nowe kontakty. Zerwanie kontaktu z osobą bliską może doprowadzić u małego dziecka do powstania nerwicy.

Praca wychowawcza Domów Dziecka jest skierowana na dzieci i młodzież opuszczone, lecz nie zdemoralizowane czy chore. Tymczasem jak wynika z doświadczeń pracującego tam personelu jest potrzeba oddziaływania zarówno z zakresu profilaktyki jak i zabiegów korekcyjnych, ponieważ rozwój osobowości wychowanków jest poważnie zakłócony. Dzieci osierocone wykazują często niedojrzałość szkolną i przedszkolną, zdarza się, że nie potrafią samodzielnie jeść, mają bardzo ubogi zasób słów, nie rozróżniają kolorów itp. Problemem, z którym borykają się wychowawcy jest tzw. lepkość uczuciowa - dzieci lgną do każdego bez wyboru. Nieselektywna postawa emocjonalna w stosunku do ludzi dorosłych, tak odbiegająca od " boczenia się" na obcych małych dzieci z rodzin , zyskała kliniczną nazwę " uczuciowego imbecylizmu".Są też dzieci z nikim nie nawiązujące kontaktu, zamknięte w sobie, obojętne. Wychowanie "zakładowe" z powodu braku odpowiednich warunków, pomieszczeń itp. nie sprzyja rozwojowi intelektualnemu swoich podopiecznych, stąd wielu z nich źle się uczy. Niedostosowanie do roli ucznia wiąże się ściśle z zaburzeniami emocjonalnymi. Ponieważ siłą napędową działania u dzieci jest uczucie, dziecko opuszczone nie ma dla kogo się uczyć.

O ile małe dzieci przyjmują postawę zwaną "lepkością uczuciową", starsze wykazują uczuciowy chłód lub obojętność. Zamknięcie się uczuciowe przed ludźmi, a tym bardziej niechęć czy wrogość prowadzą do postawy aspołecznej lub antyspołecznej. Czynniki utrudniające rozwój więzi emocjonalnej dziecka osamotnionego z życzliwymi mu ludźmi to nieumiejętność "współbrzmienia" uczuciowego z innymi oraz lęk przed zależnością emocjonalną.W psychopatologii występuje pojęcie tzw.socjopaty czyli osoby pozbawionej wyrzutów sumienia i umiejętności kochania. W przypadku dzieci sierocych obserwuje się tego rodzaju tendencje, które można i trzeba jeszcze korygować, aby się nie utrwalały.

Świadomość, że jest się przez swoich rodziców kochanym i akceptowanym jest podstawą poczucia bezpieczeństwa i sprawia, że dziecko łatwiej przezwycięża trudności w szkole i wśród rówieśników. Brak rodzicielskiej miłości powoduje, że dziecko czuje się gorsze, skrzywdzone i zagrożone , staje się agresywne lub zamyka się w sobie, izoluje. Dzieci różnie reagują na fakt odtrącenia ich przez rodziców mniej liczna grupa to te, które same też nie chcą mieć więcej kontaktu z rodzicami lub deklarują swą niechęć słownie ukrywając tlące się jeszcze uczucie. Częściej spotykana postawa niż odtrącenie emocjonalne własnych rodziców to postawa przeciwna dziecko tęskni--mówi o nich. Obserwując dzieci przez dłuższy czas możemy stwierdzić, że obie te postawy mieszają się ze sobą w różnych okresach życia dziecka. Słowa takie jak "dom", " rodzina", "matka", "ojciec" mają dla dziecka osieroconego zupełnie inne znaczenie, niż dla dziecka otoczonego troską i miłością. Część dzieci sierocych niewiele wie o sobie i swoim pochodzeniu. Zadają więc sobie rozmaite pytania : czy rodzice nie kochali mnie,czy porzucili , czy nie mogli wychowywać ? Dotyczy to głównie dzieci, które zostały umieszczone w zakładzie bardzo wcześnie.Te starsze zdają sobie najczęściej sprawę ze swojej sytuacji rodzinnej, czasami nawet odwiedzają swoje domy rodzinne.

Wychowanie w zakładzie wyciska na dzieciach swoje piętno -- czują, że są inaczej postrzegane przez rówieśników w szkole, nauczycieli. Wychowankowie Domów Dziecka częściej od swoich kolegów wychowywanych w rodzinach są posądzani o kradzieże i inne przewinienia. Organizacja życia w placówkach wychowawczych zdecydowanie odbiega od funkcjonowania przeciętnej rodziny; z obserwacji wychowawców wynika między innymi, że dzieci wychowane w rodzinach lepiej znają wartość pracy i bardziej szanują swoje rzeczy . Pobyt w Domu Dziecka jest postrzegany przez dzieci jako niesprawiedliwość, przykra konieczność. Fakt, że dorośli są przede wszystkim organizatorami życia grup dziecięcych a nie jak w rodzinie - współuczestnikami codziennego przeżywania różnych sytuacji życiowych sprawia specyficzne rozumienie ich roli -- kierownik, wychowawca, kucharka, woźna, krawcowa, lekarz, pielęgniarka -- cały personel Domu Dziecka jest postrzegany przez wychowanków jako ludzie, którzy nic innego nie robią tylko opiekują się nimi. Wielu podopiecznych nie rozumie sensu pracy zawodowej, jej znaczenia społecznego ani potrzeby poważnego traktowania swoich obowiązków. Kolejną ważną rzeczą, która odróżnia życie zakładowe od życia w rodzinie to niemożność oddziaływania indywidualnego i zaspakajania potrzeb poszczególnych jednostek. Dzieci przyzwyczajone do tego, że ktoś organizuje im życie we wszystkich szczegółach dnia codziennego zatracają w dużym stopniu inicjatywę i inwencję staje się bierne i mało samodzielne. Przypuszczalnie wielu wychowanków zakładowych uczyłoby się o wiele lepiej, gdyby byli przekonani, że wiadomości zdobywane w trakcie nauki wiążą się z ich życiem codziennym ( np.; chłopiec zbesztany o to, że nie zna się na zegarku odpowiedział: w Domu Dziecka nie jest mi to potrzebne). Wydaje się również znamiennym fakt, iż mimo dużego zaangażowania wychowawców w odrabianie lekcji z wychowankami wyniki dzieci są niewspółmierne do poświęconego im czasu. Przyczyny takiego stanu rzeczy można upatrywać w braku więzi emocjonalnej pomiędzy wychowankami a ich opiekunami ,rzadko bowiem zdarza się by dziecko utożsamiało się z kimś z personelu. Rzeczywiste przyswojenie norm moralnego postępowania następuje, kiedy dziecko czuje się związane emocjonalnie z osobą, która mówi mu jak ma postępować.

Poszukiwanie sposobów rozwiązania problemu sieroctwa społecznego w Polsce zmierza w kierunku różnych form rodzinnej opieki zastępczej ( rodziny adopcyjne, rodziny zastępcze, rodziny zaprzyjaźnione, Domy Rodzinne).
Adopcja zwana także" przysposobieniem dziecka", daje dziecku takie prawa jakie normalnie wynikają z pokrewieństwa. W przypadku adopcji następuje zupełne zerwanie więzi z naturalną rodziną , zostaje natomiast nawiązana nowa więź z rodzicami przysposabiającymi i całą ich bliższą i dalszą rodziną. Z prawnego punktu widzenia dziecko takie nie jest już sierotą. Istniejące w naszym kraju Ośrodki adopcyjno-opiekuńcze służą fachową pomocą. Pierwszym i podstawowym czynnikiem decydującym o powodzeniu adopcji jest właściwa postawa rodzicielska kandydatów. Następnym ważnym czynnikiem jest wiek dziecka (najkorzystniejszy to od 3-9 miesięcy). Jeśli dochodzi do przysposobienia dziecka starszego trzeba liczyć się z zaburzeniami jego osobowości i wskazane byłoby wcześniej utrzymywanie kontaktu z dzieckiem poprzez bycie rodziną zaprzyjaźnioną lub zastępczą.

Rodzina zastępcza różni się dość znacznie zarówno od rodziny naturalnej, jak i adopcyjnej. Dziecko nie urodziło się w tej rodzinie, ani nie zostało " przysposobione" natomiast jest ono " wzięte na wychowanie" na pewien okres lub bezterminowo. Może się jednak zdarzyć , że rodzina zrzeknie się, w którymś momencie opieki nad dzieckiem i ma do tego prawo. Dla wielu dzieci rodzina zastępcza jest jedyną realną formą opieki pozazakładowej. Są to: dzieci, których zdrowie fizyczne lub psychiczne wykazuje odchylenia od normy i mają niewielkie szanse na adopcję; większość dzieci w wieku powyżej 3 lat; dzieci, których więź z rodziną naturalną nie została całkowicie zerwana; dzieci , które tylko na pewien czas utraciły rodzinę własną.

Większość rodzin zastępczych stanowią rodziny spokrewnione. Gdy dziecko jest wychowywane przez dziadków lub kuzynów, pozostaje w środowisku, które zna i najczęściej jest związane emocjonalnie ze swoimi i opiekunami. Jednakże fakt istniejącego między dzieckiem , a opiekunami pokrewieństwa nie przesądza o atmosferze wychowawczej w danej rodzinie.Przed rodzinami niespokrewnionymi stoi problem jakie miejsce przyznać dziecku w rodzinie, aby mogło naprawdę w nią "wrosnąć" i aby wysiłki wychowawcze odniosły skutek. Kolejna bardzo ważna kwestia to jaka powinna być właściwa motywacja rodziny chcącej wziąć dziecko na wychowanie. Jak wynika z doświadczeń Ośrodka Adopcyjno --Opiekuńczego większość kandydatów na rodziców zastępczych stanowią bezdzietne małżeństwa , które motywowane są najczęściej pragnieniem posiadania własnego dziecka. Biorą dziecko jako rodzina zastępcza, ale traktują ten stan raczej jako przejściowy, chcą dziecko bliżej poznać a następnie zaadoptować. Takie rodziny są właściwie rodzinami " preadopcyjnymi". Nieraz adopcja może okazać się niemożliwa do przeprowadzenia. Tymczasem ważne jest, aby dziecko znalazło w rodzinie zastępczej poczucie bezpieczeństwa i emocjonalnego oparcia. Atmosferę taką potrafi stworzyć tylko taka rodzina, która czuje się w pełni odpowiedzialna za jego losy, niezależnie od tego czy jest ono czy nie jest formalnie jej własne.

Aby rodzina zastępcza mogła sprostać swemu zadaniu wychowawczemu i reedukacyjnemu nie powinna być pozostawiona sama sobie. Zarówno właściwy dobór rodziców i dziecka, jak i dalszy kontakt ze specjalistami tj. pedagogami, psychologami wydaje się niezbędnym warunkiem powodzenia tej formy opieki. Pomyślne wyniki zarówno dawniejszych polskich doświadczeń jak i doświadczeń zagranicznych pozwalają postawić wniosek, że właściwie zorganizowana rodzinna opieka zastępcza jest korzystniejsza dla dziecka niż opieka zakładowa.
Rodziny zaprzyjaźnione to forma częściowej opieki pozazakładowej, polegająca na utrzymywaniu stałego, systematycznego kontaktu z dzieckiem sierocym. Na skutek apeli w radiu i telewizji ludzie zaczęli zapraszać dzieci z domów dziecka do siebie na święta, niektórzy podtrzymywali kontakt z dzieckiem jeszcze długo potem (tak się zaczęło). Rodzina, która nawiązuje kontakt z wychowankiem Domu Dziecka i nie zamierza podjąć się nad nim opieki całkowitej, ale interesuje się rozwojem dziecka, uzupełnia jego braki w wyposażeniu, stara się otoczyć je ciepłem, może z zaskoczeniem stwierdzić, że po pewnym czasie dziecko zaczyna stwarzać trudności wychowawcze. Dlaczego tak się dzieje? Dziecko bardzo często oczekuje w takich sytuacjach, że rodzina " od święta" stanie się jego rodziną "na stałe"i porzez różne manifestacje swoich zachowań zaczyna się tego domagać. Po pierwszym okresie euforii z powodu korzystnej zmiany jaka zaszła w jego życiu, dziecko zaczyna odczuwać niedosyt i dostrzegać wiele mankamentów swojej sytuacji. O ile poprzednio chciało należeć do kogokolwiek teraz już wie dokładnie z kim by chciało zamieszkać. Oddziaływanie profilaktyczne czy reedukacyjne rodzin zaprzyjaźnionych jest środkiem mniej skutecznym niż, np.: rodziny zastępczej jednak może być rodzajem terapii, ponieważ dziecko jest postrzegane jako indywidualność. W kontakcie z rodziną zaprzyjaźnioną dziecko ma możliwość dać coś z siebie( a nie jak w placówce być wciąż obiektem czyjejś troski), może współodczuwać z innymi, przeżywać z nimi radość i smutek. Co więcej dziecko uczy się życia rodzinnego a prawidłowo funkcjonująca rodzina może posłużyć mu za wzór w przyszłości. Dziecko ma możliwość poznać nowe środowisko, nowych ludzi wzbogaca w ten sposób swoją wiedzę o świecie, swoje słownictwo. I taka forma opieki podobnie jak omówione poprzednio rodziny zastępcze wymaga fachowej pomocy i konsultacji ze względu na złożoność sytuacji i wiele specyficznych problemów.

Jeszcze inną formę opieki nad dzieckiem sierocym stanowią tzw. Domy Rodzinne, które można by porównać do małych Domów Dziecka z tą jednak różnicą, że nie ma tu wychowawców -- są rodzice. Przeważnie wychowaniem dzieci zajmuje się para małżeńska posiadająca również własne potomstwo. Grupa wychowanków liczy 10--15 osób różnej płci i w różnym wieku. Jest to szansa dla licznego rodzeństwa by nie musiało być rozdzielone i cierpieć z powodu rozłąki.
Począwszy od lat sześćdziesiątych również zakłady pracy obejmowały swoim patronatem wychowanków Domów Dziecka fundując im wyjazdy kolonijne, kupując odzież czy zabawki, zapraszając do zwiedzenia danego przedsiębiorstwa wreszcie fundując książeczki mieszkaniowe. Taka forma opieki jakkolwiek pożyteczna jest jednak formą kontaktu " bezosobowego".
Organizując różnorodne formy opieki dla dzieci opuszczonych i badając ich przydatność jesteśmy dopiero na początku drogi do pełniejszego zrozumienia i rozwiązania problemu sieroctwa społecznego w Polsce.
materiał na podstawie książki "SIEROCTWO SPOŁECZNE " ALICJI SZYMBORSKIEJ, Wiedza Powszechna 1969
opracowała Marzena Siembab - pracownik socjalny ChSPD "Misji Nadziei"
 


 

Ochrona Prawna

piecz_prewencyjna_koksztys.jpg

Zjazdy i seminaria

Zespoły